|
Eftirfarandi texti er gróf þýðing og veruleg stytting á bókinni :
The Hive and The Honey bee, auk seinni tíma viðbóta
Býflugnarækt fram til 1600:
Talið er að frummaðurinn hafi tekið hunang frá villibýflugum í holum trjástofnum og klettaskorum. Sú aðferð hefur sést á mörgum hellamyndum í Afríku, Spáni, Indlandi og Ástralíu. Þessi aðferð er enn viðhöfð hjá s.k. vanþróuðum þjóðflokkum.  Cueva de la Arana in Valencia, Spáni
Myndir frá Egyptalandi u.þ.b. 1500 f.kr sýna býkúpur þar sem menn eru að taka hunang úr búumflugnanna. Menn hafa fundið býkúpur gerðar úr leir og einnig brot úr slíkum býkúpum frá Grikklandi frá svipuðum tíma.
Vitað er að í N-Evrópu voru býflugur undir manna höndum 2000 f.kr. Í nýja heiminum voru ekki alibýflugur en tegundir af gaddlausum býflugum og hafa þær fundist í Ameríku og Ástralíu. Í Cozumel hafa fundist merki eftir býkúpur frá því um 1400 f.kr. einnig annarstaðar í Mexíco (Belize) frá 300 f.kr.
 
3000 ára gamall býflugnagarður .
Við uppgröft í Jórdandalnum við Bet Shean í Ísrael hafa menn fundið leifar býræktar inni í miðri borginni Tel Rehov (eins og svæðið kallast). Kúpurnar lágu hlið við hlið 30 stykki á 3 hæðum eða um 100 stykki, eru um 80 cm langar og 40 cm í þvermál (rör) gerðar úr óbrenndum leir blönduðum hálmi lokað að framan en með flugopi og leirlok að aftan þar sem hægt var að ná í vaxkökurnar ( þessi tegund af býkúpum er enn notuð í Egiptalandi). Það er talið að uppskeran gæti hafa verið um 15-20 kg hunang/ár og bú þannig að frá þessum býgarði hefur ársuppskeran verið um 1,5-2 tonn. Býflugurnar hljóta að hafa verið gæfar annars hefði ekki verið hægt að hafa þær inni í miðri borginni og reikna má með að býrækt hafi verið algeng á þessu svæði á þessum tíma
 
Aristoteles (384 – 322 fyrir Krist) lýsti kenningum um býflugur m.a. um að þær byggðu vaxhólf (klakhólf) í mismunandi stærðum fyrir þernur,drunta og drottningar. Að þær flygu einungis á eina tegund blóma í senn. Að þær hefðu ákveðna verkaskiptingu í búinu og að þær drepast eftir að hafa stungið og broddurinn losnar frá.
Fleiri þátíðar menn skrifuðu un býflugur og býrækt á árunum fyrir og eftir Krist.
Bf.rækt frá 1600 til 1851:
Á þessum öldum voru alibýflugur fluttar til nýja heimsins þ.e. N og S Ameríka og Ástralía með innflytjendum frá Evrópu. Alibýflugur fundust einungis í gamla heiminum þ.e.a.s. í Evrópu, Afríku og Asíu, en um 1600 voru ekki alibýflugur í nýja heiminum þ.e. Ameríku, Ástralíu og Nýja Sjálandi.
Talið er að býflugur hafi flust til N-Ameríku frá Englandi 1622 skv. farmskrá nokkurra skipa. Einnig að býflugurnar hafi borist til Ástralíu líklega um 1822 og Nýja-Sjálands 1839.
Árið 1688 og 1689 voru býflugur fluttar frá Frakklandi til St. Kitts og Guateloupe í Caribahafinu. Talið er að þær hafi ekki flutts til vestur strandar N-Ameríku fyrr en um 1850 og höfðu þá numið land í öllum löndum heims með hjálp manna .
Þekking jókst hægt og ákveðið á eðli og hegðun býflugna. Á 16 öld gerðu menn sér grein fyrir því að í flugurnar gátu myndað drottningin frá eggjum eða mjög ungum lirfum og einnig að drottningin væri kvenkyns, verpti eggjum og væri móðir allra flugna í búinu.
Á 19 öld fundu menn út að druntar væru karlflugur og að þernurnar væru kvenkyns.
Fyrsta smásjárteikning sem gerð var á þessum tíma, en á 18öld gerðu menn sér grein fyrir að drottningin varð að eðlast við karldýr til að frjóvgast, á sama tíma gerðu menn sér grein fyrir uppruna vaxins, sem býflugurnar gáfu frá sér. Áður höfðu menn talið að vaxið væri framleitt af frjókornum sem býflugan bar inn í búið.
Blómasafi var talinn falla frá himnum en í byrjun 18aldar gerðu menn sér grein fyrir því að blómasafinn (nektar) kom frá blómum og einnig að býflugan flýgur aðeins á eina tegund blóma í hverjum flugtúr og þá gerðu menn sér líka grein fyrir mikilvægi býflugna í frjóvgun blómanna.
Milli 1500 og 1851 hafði sú breyting orðið á að menn voru hættir að drepa búið til að ná frá þeim á þeim hunanginu og menn fóru að reyna að þróa ýmsar aðferðir til þess að auðvelda hunangstekju frá búunum.
Hér getur að líta hvernig útbreiðsla tegundanna var í Evrópu áður enn menn fóru að flytja þær landa á milli.
Mellifera eru hinar upprunalegu sem réðu norðurhluta Evrópu og kallaðar , dökkar, brúnar eða Skandínavískar jafnvel svartar.
Ligustica hinar ítölsku
Carnica þær sem ég er með nú og var með í Svíþjóð
Nafnið er skrifað Apis mellifera mellifera , Apis mellifera carnica o.s.f.
Býflugnarækt eftir 1851
Það var ekki fyrr en Lorenzo Lorraine Langstroth(1810-1895) í bók sinni (A Practical Treatise on the Hive and the Honey-Bee, by L. L. Langstroth, 1853) lýsti hvernig ætti að hafa samfélagið á römmum í búinu, að verulegar breytingar urðu á býflugnarækt og er það í fullu gildi í dag.
Lorenzo var prestur frá Massachusetts, kynntist þar býflugnarækt og fann út að bilið milli veggja og ytri römmum, þ.e. milli ramma og veggs og yfir römmum átti að vera 3/8 úr tommu (ca 9 mm), þannig að býflugurnar sættu sig við það rými án þess að byggja vax á milli. Þessi aðferð var orðin almenn í notkun um áratug síðan í Bandaríkjunum og einnig á svipuðum tíma í Englandi og var tekin í notkun nokkrum árum síðar í Frakklandi og Ítalíu. Talið er að með þessari breytingu hafi nýtt tímabil í býflugnarækt byrjað og margar nýjungar fylgdu í kjölfarið.
Dzierzon (Póllandi) og Prokkopovitsch (Úkraínu) eru þó þeir menn sem fyrstir lýstu býrækt með færanlegum vaxkökur. Langstroth auk annarra bættu tæknina með ferköntuðu römmunum en þessir rammar voru þá þegar í notkun hjá sumum býræktendum.
Árið 1865 fann óþekktur austurrískur maður upp skilvinduna, áður höfðu hunangskökur verið teknar og settar í líndúk eða þesskonar og hunangið kreist úr.
Nútíminn
Talið er að í heiminum séu um 50millj. bú og má gera ráð fyrir að framleitt séu um miljarður tonna af hunangi á ári hverju og í Kína líklega stærsti útflytjandi gamla heimsins með um 50millj. tonn.
Í Evrópu er talið vera um 15millj. bú og gefa að meðaltali af sér um 12kg. þ.e. gefa af sér um 180.000 tonn á ári og aðeins minna er flutt inn frá öðrum löndum, sérstaklega frá nýja heiminum og Kína og fer meir en helmingur af því til Þýskalands.
Í Sovétlýðveldunum gömlu er talið vera um 8millj. bú og um 200.000 tonn af hunangi framleitt þar á ári.
Í Asíu er talað um 13millj. búa og framleitt er um 250.000 tonn af hunangi árlega.
Í Kína eru um 6millj. búa af Apis mellifera og 1 millj. búa af Apis cerana, 170 millj.kg. hunangs er framleitt á ári og eru 50millj.kg. flutt út. Japanir flytja inn u.þ.b. 35millj.kg. árlega af hunangi
Royal Jelly er fyrst og fremst framleitt í Kína, 440þús.kg. , Tævan 250 þús. kg. og Tæland 10 þús.kg.. Þar af flytur Japan inn um 220þús. kg. árlega
Í Afríku eru um 14 millj. búa, 100millj.kg. eru framleidd þar árlega og vax framleiðsla er þar meiri en í öðrum löndum eða um 8- til 10% af hunangsuppskerunni.
Ameríka,
Í Bandaríkjunum og Kanada eru um 5millj.bú og hunangstekjur frá búunum eru u.þ.b.20kg/bú í Bandaríkjunum, en um 70kg. í Kanada og það er talið vera hæsta meðaltal í heiminum af hunangsframleiðslu á bú. Áhugin að býflugnarækt snýr meir að hunangsframleiðslu á vesturströnd USA en býflugunum sjálfum á austurströndinni sem og í Evrópu.
Það eru um 8millj. búa í suður og mið Ameríku að meðtalinni Mexíco, framleiðslan er um 160millj.kg. og þar af eru um 115millj.kg. flutt út og 60millj.kg. frá Mexíco einu, sem er stærsta útflutningsland hunangs í heiminum.
Ástralska eyjaálfan, þar eru um 800 þúsund bú í Ástralíu og í Kyrrahafs-eyjunum, hunangsframleiðsla þar um 50kg. á bú Í Ástralíu einni eru framleidd rúm 25millj.kg. á ári og þ.a 10millj. flutt út, Nýja Sjáland framleiðir um 6millj.kg. af hunangi árlega.
Hellarista uppgötvuð 1921 í
Þróunarsaga alibýfluga
Elstu merki skordýra hafa fundist í setlögum og eru u.þ.b. 350millj..ára gömul. Nokkru seinna fóru að koma fram blómaplöntur og talið er að sú blómaflóra sem afkoma býflugna byggist á sé um 70millj. ára gömul.
Elstu leifar býflugu fundust í rafi í Eystra Prússlandi og er um 50millj. ára gömul en þær sem líkjast nútíma alibýflugum mest (Apis synapsis) eru um 30milj. ára gamlar og fundust í Þýskalandi
Líkastar nútímaalibýflugum eru þó 15milj.ára gamlar flugur sem fundust í Þýskalandi.
 Býfluga í rafi
Ættkvíslin
GENUS APIS- kemur frá hitabeltissvæðinu og að öllum líkindum frá
Indlandi og SA-Asíu, það eru sem sagt fjórar tegundir, (SPECIES)
1. Risabýflugan (APIS DORSATA)
2. Litla býflugan (APIS FLOREA)
3. Austurlenska býflugan (APIS SERANA)
4. Vesturlenska býflugan (APIS MELLIFERA)
Þekkustu APIS MELLIFERA tegundir eru: Mellifera,
Karnika,
Ciprika
og Ligustika,
og nokkuð þekkt blöndun sem kemur frá Englandi frá munki einum (Adam) sem lengi vann með ræktun á býflugum og kallast Buckfast eftir klaustrinu þar sem hann bjó og starfaði.
Það er fyrst og fremst litamunur á þessum flugum og munur á atferli þeirra varðandi þess hve vel þau þola kulda, hversu hratt búið stækkar á vorin, á sumrum o.frv. Einnig má sjá mismun hvernig þær eru hærðar.
Líklega eru karnika og þær ítölsku (Ligustika) útbreiddastar af öllum tegundum í heiminum, en þær kallast einnig karniola og þær ítölsku hinar gulu.
Það sem einkennir Karnika býfluguna mest er ótrúlegt gæflyndi. Aðrir mikilvægir þættir eru langlífi, harðgerðar þær eru duglegar að sækja nectar og góð lifun á vetrum, að þær þurfa venjulega lítið magn fóðurs yfir vetur og varp drottningar er mjög háð aðkomu frjókorna í búinu. Þær viðhalda miklu magni ungviðis yfir sumarið ef nægt frjókorn eru til staðar, þær sækja minnst af öllum evrópskum tegundum af Própolis í búið, þær eru einnig taldar nokkuð svermgjarnar vegna mikillar stærðar búsins á sumrin.
Ítalska býflugan er líklega langvinsælasta tegundin og sem atvinnubýfluga þ.e. flestallir atvinnubýflugnabændur hafa ítölsku tegundina. Þær þurfa stærri samfélög yfir vetur til að lifa af og þá einnig meira fóður. Það hefur reynst erfitt að halda í þeim lífinu á Norðlægum slóðum á köldum og löngum vetrum og sérlega eftir slíka vetur virðast búin stækka hægt.
Apis mellifera mellifera er ein af stærstu býflugunum, en hefur þó hlutfallslega stutta tungu, hún er mjög dökk og oft kölluð brúna flugan. Samfélagið stækkar fremur hægt á vorin, þær eru oft mjög sterkar síðsumars og yfir vetur og lifa venjulega vel af veturinn í erfiðari veðráttu en hinar tegundirnar. Þær eru nokkuð viðkvæmar fyrir sjúkdóm í ungviði og nota mikið af Própolis sem þær kýtta með og eru mjög svermgjarnar.
Lífshringur samfélagsins.
Bústaður:
Hinn eðlilegi bústaður býflugunnar er holur tréstokkur, holt tré eða útrými í klettum, þar sem ytra byrði heldur vörn gegn veðri, vindi og rándýrum á meðan vaxkökurnar gegna hlutverki uppeldisstöðva, hunangsgeymslu og þar fer fram einnig ef kalla má félagslíf og samskipti flugnanna .
Við eðlil. aðstæður á sumrin, skiptir samfélagið sér í tvennt til að viðhalda stofni ættarinnar og nema ný lönd, flugurnar fara þá út í sverm með drottninguna með sér og nýi bústaðurinn er valinn af mikilli vandvirkni eftir að flugurnar hafa í einhvern tíma rannsakað umhverfið og fundið heppilegan stað með það í huga að samfélagið muni lifa af komandi framtíð. Þegar flugurnar finna slíkan stað koma þær upplýsingum til svermsinns líklega í einhverskonar dansi hvert svermurinn á að leita eftir að fleiri flugur hafa kannað nýja bústaðinn, þá flýgur allur svermurinn á stað til þessa nýja bústaðar.
Villt bú á Aruba 2003.jpg)
Mikilvægur þáttur varðandi hinn nýja bústað er rúmmál hans. Bústaðurinn er venjulega 20 til 100 lítrar að rúmmáli en algengast er um 40 lítra, sem að er einmitt það rúmmál sem Langstruth kassinn er ( 1/1), það virðist einnig fyrst og fremst rými þar sem flugopið er til suðurs sem bf. þykir vera ákjósanlegast. Einnig er ákjósanlegast að rýmið hafi lítið flugop og þar sem auðveldast er að halda hita í búinu, auk þess þar sem auðvelt er að verja búið. Rýmið er síðan byggt upp af vaxi sem flugurnar framleiða sjálfar (svitna því undan vaxkirtlum á afturhluta líkama) og fjarlægðin á milli fullbyggðra vaxkaka eru uþb. 9,5 mm. og hefur þetta að gera með hve auðvelt er fyrir flugurnar að flytja sig á milli vaxkakanna og einnig hve auðvelt er að halda búinu heitu.
Venjulega er hunangið lagt efst í hólfin í þessar vaxkökur, fyrir ofan og niður sitt hvoru megin við lirfuklasann en milli lirfuklasans og hunangs er frjókorn geymt og síðan í miðjunni eru þá ungviði (lirfur), þar sem auðveldast er fyrir býflugurnar að halda góðum hita. Drottningin verpir síðan aftur og aftur í þessi lirfuhólf, sem verða dekkri og dekkri með tímanum og einnig þrengjast hólfin hægt og rólega vegna þess hjúps sem púpan spinnur um sig og verður eftir í hólfinu þegar flugan skríður út, klekst.
Þátttakendurnir.
Þernur, druntar og drottningin, eru þær þrjár tegundir af flugum í hverju búi. Drottning og þernur kvenkyns og druntar sem eru karlkyns. Það er ein drottning í hverju búi sem verpir eggjum og stjórnar búinu með lyktarefni sem kallast Pheromones (hormón), efni sem hefur mikil áhrif á þernurnar, á hegðun, þroska og atferli þeirra. Þernurnar eru vinnudýr búsins, framkvæma öll störf þ.m.t. byggja vaxkökurnar, ala upp ungviðið, verja búið, safna heim hunangi, sjá um tiltektir osv.fr. Venjulega eru nokkur þúsund og upp í fimmtíu til sextíu þúsund þernur í hverju búi, en þekkt eru bú með allt að áttatíu þúsund þernum, það fer allt eftir gæðum drottningar og einnig eftir tíðarfari.
Druntar eru venjulega nokkur hundruð eða þúsund í hverju búi frá síðvori fram að hausti og talið er að eina hlutverk þeirra sé að eðla sig við drottninguna, þeir framkvæma enga vinnu í búinu og drepast á haustin eftir að þernurnar reka þá á dyr þegar búið undirbýr sig fyrir veturinn.
Það er þó talið í öllum bókum og rannsóknum að það sé nauðsynlegt fyrir búið að hafa þessa drunta, það gefur visst öryggi og eða stöðugleika í búinu og þernurnar byggja gjarnan druntavax þ.e.a.s. stærri hólf í rými þar sem vax er ekki fyrir, sem sýnir þörf þeirra á að hafa mörg karldýr í búinu.
Egg sem verpt er af drottningunni hefur í rauninni hæfileika eða möguleika til að verða að hvoru sem er, þernu, drottningu eða drunt og þroski þess er háð bæði erfðafræði og næringarfræðilegum þáttum. Ófrjó egg verða að druntum meðan frjó egg geta orðið annaðhvort þerna eða drottning.
Eiginleikar drottningarinnar byggjast fyrst og fremst á mun ríkulegra og betra fæði (þ.e. royal jelly)á lirfutímabilinu og það sem stjórnar þroska hennar og þá fyrst og fremst eggjastokkum.
Drottningin ákveður sjálf hvort egg sé verpt í þernuhólf eða druntahólf og finnur hún stærð hólfsins með fálmurum sínum og framfótum. Ef hún verpir eggi í druntahólf frjóvgar hún ekki eggið á leið sinni út í gegnum fæðingargang sinn (það er spurning hvort hið víðara druntahólf valdi því að þrýstingur á afturlíkama dr. sé minni og því þrýstist ekki sæði úr sæðisblöðrunni) og hið ófrjóvgaða egg hefur aðeins hálfan erfðamassa miðað við frjó egg, en þessi erfðamassi tvöfaldar sig af sjálfsdáðum á þroskaferlinum.
Druntar hafa sem sagt allan erfðamassa sinn frá drottningunni(eingetnir) en vinnuflugurnar bæði frá drottningu og úr sæði drunta er hafa eðlað sig við drottninguna.
Lirfa hefur möguleika á að verða annaðhvort drottning eða þerna fyrstu þrjá dagana eftir að hún klekst úr eggi, en á fjórða degi ákveðst hvort hún verður fullburða drottning eða þerna, þetta virðist ákvarðast af hormónum s.k. Juvenile hormón. Það er magn og gæði fæðunnar sem lirfan fær, sem stjórnar styrk þessa hormóns í ungviðinu. Drottningarlirfan fær það sem kallaðer Royal jelly, sem er fóðursafi af bestu gæðum sem hvetur til þroska nýrrar drottningar.
Allar tegundir flugna í búinu fara í gegnum fjögur stig þroska, egg, lirfa, púpa og fullþroska fluga. Er drottning verpir eggi í hólf þá límir hún það í botn hólfsins svo það stendur í botninum og veit mót opi, eggið klekst á þriðja degi og verður þá lirfa, lirfan er átvél ætluð til hraðs vaxtar og samanstendur ff að stórum hluta af meltingarfærum, hvorki með augu, fætur, fálmara,
vængi eða brodd. Lirfan liggur upprúlluð í botni hólfsins frá fjórum upp í sex daga og etur þá fæðu sem þernurnar færa henni. Á u.þ.b. níunda degi frá varpi þá púpast lirfan og þá byggja þernurnar vaxlok yfir hólfið, þá verður mikil breyting á lirfunni (hamskipti) í fullmyndaða flugu. Á 21degi eftir varp þá etur flugan sig út úr hólfinu, bítur í sundur vaxlokið og skríður út.
Vaxtartími kynjanna er nokkuð mismunandi, öll eru þau þó egg fyrstu 3 dagana en lirfutímabil drottningar er u.þ.b. 4 dagar, 5 dagar fyrir þernurnar, en 6 dagar fyrir drunta og heildartími þroska frá varpi þar til fullþroska fluga skríður út er 16 dagar fyrir drottningu, 21 dagur fyrir þernu og 24 dagar fyrir drunta.
Eftir að fluga skríður úr hólfi líkur hún þroskaferlinu næstu dagana, þar sem þreifarar harðna á hálfum til heilum sólarhring og innri þroski meltingarfæra og annarra líffæra þarfnast fyrst og fremst fæðu til fulls þroska.
Þernur geta lifað allt frá nokkrum dögum upp allt að því ári, en býflugur fæddar að hásumri lifa u.þ.b. 15-38 daga, en flugur fæddar að hausti geta lifað allt að því í 140 daga.
Druntar lifa að meðaltali 21-32 daga yfir sumar og vitað er að drottningar hafa lifað allt upp í 8 ár, þó algengasti líftími þeirra sé eitt til þrjú ár. Hvert kyn hefur sínu hlutverki að gegna í búinu.
Druntar hafa einföldustu hlutverki að gegna, það er semsagt að eðla sig við drottningu. Þegar druntur skríður úr hólfi fær hann fóður frá þernunum fyrstu dagana, en byrjar síðan að eta sjálfur af hunangsforða búsins. Eftir u.þ.b. 2 vikur þegar kynkyrtlar og sæði hans hefur þroskast nægilega til eðlunar byrja þeir að æfa flug, venjulega seinniparts dags og hvert flugtími er 25-32 mínútur. Druntur getur tekið nokkur slík flug á hverjum degi. Flestir druntar drepast þó án þess að eðla sig því það eru eðlilega miklu fleiri druntar en drottningar sem fæðast. Druntur getur aðeins eðlað sig einu sinni þar sem að sæðisgeymsla hans, getnaðarlimurinn, slitnar af í lok mökunar.
Drottningar; meginhlutverk þeirra er að verpa og getur drottningin verpt milli 175 og 200þúsund eggjum árlega í stóru og góðu búi. Þernur færa henni fæði og fóður og stjórna á þann hátt varpi hennar. Í stóru búi þar sem aðföng eru mikil (mikill nektar og frjókorn berast í búið) fæða þernurnar hana ríkulega og getur hún þá verpt meira, en þegar búið hefur ákveðið að sverma fær hún litla fæðu, grennist og léttist og getur þá flogið út úr búinu með stórum hluta býflugna til að mynda nýtt bú.
Annað mikilvægt hlutverk drottningar er að framleiða Feromen sem er efnasamband sem stjórna og skipuleggja mikið af atferli búsins.
Þernurnar eru meginuppistaða búsins og framkvæma meirihluta vinnunnar, þ.m.t. að ala upp ungviðið, framleiðsla og byggingar með vaxi, varnir, hunangs og frjókornasöfnun, hitastjórnun, hreinsun og fleiri þætti sem eru nauðsynleg hverju búi.
Hlutverk býflugna er nokkur aldursskipt, þar sem yngri flugur eru fyrst og fremst inni í búinu með sín hlutverk, en þær eldri fyrst og fremst fyrir utan búið sem verðir eða safnflugur.
Meðalaldur þerna þegar þær byrja að safna hunangi er á milli 18 og 37 daga aldurs. Yngstur flugurnar hreinsa til í klakhólfum, næsti aldursflokkur sér um að fæða ungviðið og drottninguna (fóstrur), næsti aldursflokkur byggir úr vaxi, tekur við hunangi sem kemur inn í búið og tekur til í búinu og þær elstu sjá um að loftræsa, verja búið og safna inn blómasafa, frjókorni og vatni (söfnunar bf), þær geta þó tekið að sér flestöll verkefni fyrir búið eftir þörfum.
Fóðurkyrtlar (kok-og munnvatns kyrtlar) og vaxkyrtlar stækka fljótlega eftir að flugan skríður úr hólfi og ná stærstu stærð milli 5 daga og 15 daga aldurs, þetta gerist þó eðlilega eingöngu ef þörf er á, þ.e.a.s. þegar fullt af ungviði er til staðar og þarfnast fóðurs og þörf er á vaxi til byggingar.
Fóðurkyrtlar eru mjög mikilvægir, þar sem þeir eru hálfgerð mjólkurbú fyrir ungviðið og þá sérlega drottningarlirfa auk sjálfrar drottningarinnar sem nærist eingöngu á fóðursafa .
Ungar flugur geta einnig stækkað, virkjað og þroskað þessa kyrtla er þörf er á t.d. ef sveimur fer af stað og þörf er á mikilli vaxframleiðslu.
Það hefur þó sýnt sig að þernur eyða mestum hlutfallslega tíma í hvíld og við að kanna ástand búsins, þetta er eflaust mikilvægasta hlutverkið. Talið er að þernur í hvíld séu að framleiða fóðursafa og eða vax. Þernur geta aðlagað sig að vinnuskipun og vinnutilhögun sem fer algerlega að þörfum búsins.
Lífshringur búsins, í tempruðu loftslagi er sjaldgæft fyrir samfélagsmyndandi skordýr, því það er ekki bara það að býflugan lifi af veturinn í samfélaginu heldur einnig myndun sverma á vorin/sumrin. Þetta er sú aðferð sem þær hafa fundið, til að lifa af í þessu harða umhverfi með köldum vetrum og tiltölulega stuttu tímabili þar sem blóm gefa af sér nektar.
Þessi aðlögun búsins til að lifa af, þýða veðurvarin bústað, forðageymslu þó nokkurs magns af hunangi, klasamyndun/þéttingu samfélagsins til að halda hita og að drottning byrji að verpa síðvetrar og myndun sverma á vorin.
Vetrarhvíldin byrjar þegar hitinn lækkar og er eflaust mismunandi miðað við staðsetningu í heiminum, talið er að þernurnar þétti hópinn þegar lofthiti lækkar niður fyrir 18° C og hópurinn þéttist meir og meir eftir því sem veðrátta kólnar. Talið er að flugurnar neyti hunangs af og til og þær færi sig til innan klasans. Bf hækka líkamshita með samdrætti og virkjun flugvöðvanna án þess að hreifa vængina. Stundum gerist það að búin drepast að vetri í miklum kulda þó svo að nægt fóður sé í búinu, því það getur orðið það kalt að klasinn nær ekki að færa sig til í búinu til að ná sér í eða nálgast í hunang ef það er ekki í seilingafjarlægð.
Að líkum er ekkert ungviði í gangi á kaldasta hluta vetrar, en klasinn heldur samt um 20°C um miðju hans án þess að kuldi utan búsins hafi áhrif á það hitastig.
Talið er að nýtt ár byrji þegar drottningin byrjar að verpa seint að vetri og þá hækkar búið hita sinn í miðju og í kringum ungviðið upp í 35°C.
Flugurnar eins og mörg önnur dýr safna fituforða í líkama sinn og byrja að nýta hann seint að vetri eða snemma vors. Búið er fámennast seint að vetri, en nýjar flugur fæðast og halda hitanum innan marka þess sem þarf til að halda lífi í búinu. Snemma á vorin stækka búin snöggt og ná hámarki sínu rétt áður en svermur fer út. Villt bú sverma að minnsta kosti einu sinni á vorin (hér erum við að tala um hina villtu býflugu, sem ekki er í umsjón mannsins).
|
